نوشتن انواع طرح فنی و اقتصادی09198000513

کژدم یا عقرب و یا دراز دم نام یکی از گونه‌های بندپایان رده عنکبوتیان است که دارای ۸ پا و نیشی با  زهر کشنده می‌باشد. نیش عقرب در نوک دم آن قرار دارد. عقرب‌ها شب‌ها به  آرامی به فعالیت‌های زیستی خود می‌پردازند و بیشتر در آب و هوایی گرم فعال  هستند.

این جانوران چنگال‌های خارداری دارند که  در واقع قسمتی از دهان آن‌ها محسوب می‌شوند. آنها قادرند که مادهٔ سمی  خطرناکی از قسمت عقب بدنشان به طرف مهاجمین بپاشند. این جانور بیشتر در شب  شکار می‌کند و پاهای بلند جلویی خود را برای پیدا کردن غذا به‌کار برده و  پس از یافتن غذا آن را با چنگال‌هایش می‌گیرد. کژدم‌ها اغلب در طول روز در  زیر سنگ‌ها یا در حفره‌های به نسبت خنک زیر زمین پنهان می‌گردند.

درباره عقرب:

کژدم‌ها رنگ‌های مختلفی مثل زرد مایل به  قهوه‌ای، قهوه‌ای، خاکستری و سیاه دارند و اندازه آنها بین ۱۸ تا ۵/۱  سانتی‌متر مختلف است. ولی بواسطه شکل بدنی خود که حالتی تخت و صاف دارد،  می‌توانند از شکاف‌هایی به عرض ۳ میلی‌متر نیز عبور کنند و خود را وارد  خانه سازند.

کژدم‌ها در محیط خارج از خانه در شکاف و  درز بین سنگ‌ها، زیر پوست درختان، بین هیزم‌ها و مانند آن یافت می‌شوند و  در محیط خانه در حمام، دستشوئی، آشپزخانه و محیط‌های مرطوب دیده می‌شوند.  این جانوران در طول روز در گوشه‌ای بی‌حرکت و پنهانند و در طی شب فعالیت  خود را آغاز می‌کنند و به‌دنبال شکار خود می‌روند و سم خود را از طریق نیش  که در انتهای دم آنها وجود دارد به شکار خود تزریق می‌کنند.

گونه‌های مختلف عقرب:

از حدود ۲۰۰ گونه متفاوت عقرب که در سراسر دنیا پراکنده‌اند فقط حدود ۲۰ گونهٔ آنها سمی هستند و در میان آنها نوعی  عقرب قرمز هندی کشنده‌ترین گونه می‌باشد که میزان کشندگی آن در ایالت‌های  هند بین ۴۰ تا ۳۰ درصد گزارش شده‌است.

کژدم گونه‌های زیادی دارد که در ایران دو  گونه ایرانوس و خوزستانوس در ایران کشف و نام عقرب ایرانی به ثبت  رسیده‌اند. در ایران سه گونه کژدم خطرناک وجود دارد که گزارش‌هایی از مرگ  براثر گزش آنها وجود دارد:

1. «همی سکورپیوس لپتوروس» که عقربی زرد رنگ و کوچک است. نرها دمی بلند  دارند. این عقرب در نواحی جنوبی و جنوب غربی بسیار فراوان است و در خوزستان به آن «گادیم» می‌گویند.
2. «کمپسوبوتوس ماتهیزنی» که دارای اندازه‌ای بسیار کوچک و بدنی باریک به  رنگ زرد یا آجری است. این گونه هم در نواحی جنوبی به ویژه در خوزستان  فراوان است. سم این دو گونه عقرب می‌تواند گلبول‌های قرمز خون را تخریب  کند.
3. «آندرکتونوس کراسیکودا» که جثه‌ای درشت‌تر از دو گونه قبلی دارد و رنگ  آن سیاه یا قهوه‌ای تیره‌است. این گونه در بیشتر نقاط ایران پراکندگی دارد.

خطرناکترین عقرب ها:

 خطرناک بودن  عقرب به رنگ آن بستگی دارد و در برخی از نقاط ایران معتقدند که عقرب زرد  خطرناک است و در برخی از نقاط دیگر عقرب سیاه را خطرناک می‌دانند، این  ارزیابی قابل قبول نیست و رنگ عقرب هیچ نقشی در غلظت سم یا خطرناک بودن آن  ندارد. می‌توان گفت که سم عقرب‌های نواحی خشک و گرمسیر در ایران دارای غلظت بالایی است. خوشبختانه خطرناک‌ترین عقرب‌ها هم هنگام گزش انسان معمولاً  تمامی سم خود را تزریق نمی‌کنند زیرا عقرب در مصرف سم صرفه‌جویی می‌کند و  همیشه در گزش اول با تزریق مختصری آنزیم سعی در دور کردن دشمن دارد، ولی  چنانچه اسیر شود و راه فراری نداشته باشد مجبور به تزریق سم اصلی خود  می‌شود. عقرب برای جایگزینی سم خود نیاز به تغذیه بیشتر دارد و برای همین  زیاد مایل نیست که سم خود را هدر دهد.

سم نوعی کژدم به نام سنتروروئید  اسکالپچراتوس (Centruroides Sculpturatus) شدیداً کشنده‌است که عقربی کوچک و زرد رنگ است با یک توبرکول کوچک روی پشت. طول این جانور ۲/۵ تا ۷/۵ سانتی  متر است و به آن «عقرب جرار» نیز گفته می‌شود. خطرناک ترین نوع عقرب در  ایران عقرب گاردیوم است که در منطقه خوزستان یافت می شود و سمی کشنده دارد  سم سایر عقربها کشنده نیست.

سم عقرب:

زهر کژدم مایعی بی‌رنگ و شفاف است که  خاصیت قلیایی تا خنثی دارد و در واقع نوعی پروتئین است. سم از عناصری مانند کربن، ئیدروژن، ازت و گوگرد تشکیل شده‌است. سم شامل پروتئین‌های مختلفی از قبیل توکسین و آنزیم می‌شود. توکسین‌ها یا فاکتورهای سمی شامل نورووکسین (سم عصب‌گرا)، هموتوکسین و کاردیوتوکسین است. آنزیم‌ها که باعث سهولت تأثیر سم می‌شوند شامل لستیناز، هیالورونیداز، فسفولیپاز، پروتئیناز و آنزیم‌های انعقادی یا ضدانعقادی است. زهر کژدم‌ها بیشتر بر بند پایان و جانوران کوچک موثر است اما بعضی گونه‌های آن مانند «عقرب قاتل» برای انسانها هم کشنده  هستند. این معلوم نیست که یک عقرب پس از مردن تا چند دقیقه می‌تواند بگزد.

زهر اکثر کژدم‌های سمی باعث نابودی  گلبول‌های قرمز خون می‌شود و در محل گزش نیز تغییر رنگ موضعی و تورم دردناک ایجاد می‌کند. گرچه بطور متناقص سم بعضی از انواع کشنده باعث علائم موضعی و تورم زیاد نمی‌شود ولی حتماً باید توسط پزشک معاینه شده و با تزریق سرم ضد عقرب درمان شود، کودکان و افراد سالمند نیز نسبت به سم عقرب آسیب پذیرتر  بوده و نیازمند توجه بیشتری می‌باشند. علاوه بر آسیب به گلبول‌های قرمز،  زهر عقرب علائم عصبی نیز ایجاد می‌کند که شامل بی‌قراری، تشنج، راه رفتن  نامتعادل، آبریزش از دهان، حساسیت شدید پوست به لمس، انقباضات ماهیچه‌ای،  درد شکم و کاهش کارکرد سیستم تنفسی می‌باشد که در اکثر موارد این علائم در  عرض ۴۸ ساعت فروکش می‌کنند

عقربها علاقه زيادي به پنهان شدن در جاهاي تاريك دارند و اكثرا از نور گريزانند و بارها اتفاق افتاده در داخل كفش ها پنهان شده اند لذا در مناطق عقرب خيز بهتر است قبل از پوشيدن كفش داخل ان را با وسيله اي مانند تكه اي چوب يا با تكان دادن كفش ان را وارسي نمود و از نبود عقرب مطمئن گرديد.

_ هرگز عقرب را با دست برنداريد بلكه با حفظ ارامش ان را با وسيله اي جابجا نمائيد.
_ هنگام جابجا كردن سنگ و خار و خاشاك با استفاده از چوب يا ميله اي انها را بررسي كنيد

_ بهتر است هميشه بخصوص شب ، هنگام خروج از منزل از كفش استفاده شود

_ گاهي اوقات كه لباسها را براي خشك شدن بيرون اويزان مي كنيم قبل از استفاده از انها بايد مورد بررسي قرار گيرند

_ از آنجا كه پرندگان لابلاي شاخه ها لانه ميگزينند لذا فرو بردن دست ميتواند خطر گزش را افزايش دهد.

خوراک عقرب‌ها چیست؟

عقرب‌ها بیشتر از کرم‌های میل ورم تغذیه می‌کنند، این کرم‌ها دارای پروتیئن بالایی هستند که برای پرورش عقرب مناسب است، از این کرم‌ها برای تامین پروتیئن انسانی در کشور‌های خارجی استفاده می‌شود و کاملا استرلیزه و خوراکی هستند.

مشکلات پیش روی علاقه مندان به این شغل چیست؟

یکی از مشکلات این شغل گرفتن مجوز است که باید مراحل قانونی خود را طی کند و داشتن زمین و امکانات کافی برای پرورش عقرب نیز یکی از شرایط لازم برای پرورش عقرب است.

آیا احتمال نیش زدن عقرب در هنگام کار وجود دارد؟

بله. یک گونه عقرب در ایران وجود دارد که خیلی خطرناک است که اگرکسی را نیش بزند می‌کشد؛ اما این عقربی که الان پرورش می‌دهیم، اگر کسی را نیش بزند، سم آن‌ها با ۵ تا ۶ ساعت درد شدید همراه است و بعد از آن عوارض از بین دیگری ندارد، اما همین هم برای کودکان و میانسالان خطرناک است.

پرورش عقرب به دنبال تولید زهر این بند پا، به عنوان گران‌ترین مایه جهان هستند. هرگرم زهر عقرب 60 میلیون ریال و فرآوری شده آن 800 میلیون ریال ارزش دارد. سم عقرب با وجود اینکه کشنده است اما درساخت داروهای ضدسرطانی، ساخت آنتی بیوتیک و درمان دردهای مفصلی و ساخت داروها کاربرد دارد.

عقرب نام يكي از گونه هاي بند پايان است كه داراي 8 پا و نيشي با زهر كشنده مي باشد. نيش عقرب در نوك دم آن قرار دارد.  .عقرب ها (Scorpion) وابسته به عنكبوتيان هستند . در دنيا گونه هاي متعددي عقرب وجود دارد كه تنها تعدادي محدود براي انسان خطر ناك هستند .عقرب بيشتر در آب هواي گرم و شب ها فعال هستند و به اين علت رعايت نكات ايمني در مورد جلوگيري از عقرب زدگي به خصوص در مناطق گرمسيري و به هنگام تاريكي هوا اهميت دارد . (مثل پوشيدن جوراب ، شلوار و كفش مناسب ، تكان دادن كفش و لباس قبل از پوشيدن و غيره) نكته :خطرناك ترين عقرب در ايران عقربي است به نام گاديم كه محل زيست آن خوزستان است . عقربها بچه زا بوده و دست كم تا زمان نخستين پوست اندازي نوزادان بر پشت عقرب مادر جابجا مي شوند. اين جانور در طول روز درگوشه‌اي بي‌حركت پنهان مي‌شود و شب هنگام فعاليت خود را آغاز مي‌كند و به دنبال شكار مي‌رود. عقرب، سم خود را از طريق نيشي كه در انتهاي دم خود دارد به شكارتزريق مي‌كند و زماني انسان را مي‌گزد كه آدمي ندانسته پا روي آن گذارد و خطر لگدشدن عقرب را تهديد كند. 

عقربهاي شناسائي شده در ايران 23 گونه هستند كه 6 گونه از آنها خطرناكتر و فراوانتر هستند و سم اكثر آنها از طريق تاثير بر روي اعصاب عمل مي نمايد (دكتر رضا فرزان پي) در حال حاضر بيش از پنجاه گونه عقرب در ايران شناسايي شده است ( دكتر شاهرخ نويد پور)